ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΙΑΤΙΚΗ ΣΥΝΑΥΛΙΑ 23-12-2013 στο Πολιτιστικό Κέντρο Πετρούπολης

ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΑ ΚΑΛΑΝΤΑ
Τα κάλαντα ξεκινούν κυρίως με χαιρετισμό και στη συνέχεια αναγγέλλουν την αναμενόμενη εορτή καταλήγοντας σε ευχές. Χαρακτηριστικό συστατικό στοιχείο τους είναι η γλώσσα στην οποία ψάλλονται, που δηλώνει την άμεση καταγωγή τους από τους Βυζαντινούς χρόνους, και παλαιότερα τους Ρωμαϊκούς, τις Καλένδες του Ιανουαρίου που γιορτάζονταν με ιδιαίτερη λαμπρότητα.

διδασκαλία – διεύθυνση: Έρη και Ροδούλα Χαρδαλή (καθηγήτριες πιάνου, θεωρητικών και Χορωδίας ΔΩΠ)
τραγουδά η παιδική χορωδία του ΔΩΠ
συνοδεύει η παραδοσιακή ορχήστρα του ΔΩΠ
σαντούρι: Βράτιμου Γιάννα (καθηγήτρια προπαιδείας, θεωρητικών και σαντουριού ΔΩΠ) κανονάκι: Κουράκλη Μαριλένα τουμπελέκι: Σταματελοπούλου Χριστίνα, Ταζέ Σοφία λαούτο: Βασίλης Κανελλόπουλος

Σήμερο μάγοι έρχονται
Κάλαντα Χριστουγέννων από την Κέρκυρα



Ανοίξατε την πόρτα σας
Κάλαντα Πρωτοχρονιάς από την Κρήτη



Άγιος Βασίλης έρκεται
Κάλαντα Πρωτοχρονιάς από την Ικαρία



ΟΡΧΗΣΤΡΑ ΕΓΧΟΡΔΩΝ και ΜΕΓΑΛΗ ΧΟΡΩΔΙΑ του ΔΩΠ
διεύθυνση: Ροδούλα Χαρδαλή
διδασκαλία Χορωδίας: Έρη και Ροδούλα Χαρδαλή (καθηγήτριες πιάνου, θεωρητικών και Χορωδίας ΔΩΠ)
διδασκαλία εγχόρδων: Βασίλης Δήμος (καθηγητής βιολιού ΔΩΠ), βοηθός Χρύσα Κουτσαυτάκη (καθηγήτρια ΔΩΠ)
συμμετέχει η σοπράνο Μαρία Ρουμάνη

Έγχορδα ΔΩΠ
Violin I: Δήμου Βασίλης (καθηγητής ΔΩΠ), Τσιντιλάκης Μάκης (καθηγητής ΔΩΠ), Ηλιοπούλου Χρυσούλα, Λάιος Κώνσταντίνος Violin IΙ: Κουτσαφτάκη Χρύσα (καθηγήτρια ΔΩΠ), Αντωνόπουλος Γιάννης, Δημουλά Μαρία, Σούκα Αμαλία Violes: Γρηγορόπουλος Λεωνίδας (συνεργάτης ΔΩΠ), Δεσποτόπουλος Νίκος (καθηγητής ΔΩΠ) Violoncelli: Αντωνόπουλος Κωνσταντίνος, Γιαβρής Μιχάλης

Κανόνας σε ρε μείζονα
Johann Pachelbel (1653-1706)
προσαρμογή: Ροδούλα Χαρδαλή
Ο κανόνας του Pachelbel, ένα έργο μουσικής δωματίου γραμμένο για τρία βιολιά και μπάσο κοντίνουο, αποτελεί μια από τις πιο αναγνωρίσιμες μπαρόκ συνθέσεις. Ο Canon είναι ένα πολυφωνικό έργο στο οποίο πολλές φωνές παίζουν την ίδια μουσική, κάνοντας είσοδο διαδοχικά. Στο έργο του Pachelbel, υπάρχουν τρεις φωνές σε κανόνα αλλά υπάρχει και μια τέταρτη φωνή, η οποία παίζει μια ανεξάρτητη μελωδία. Οι στίχοι γράφτηκαν για την ηχογράφηση της Trans-Siberian Orchestra.



Το Θείο βρέφος
Βρετανικά παραδοσιακά Κάλαντα
(Ελληνικοί στίχοι Δημ. Γκότσης)
ορχηστρική προσαρμογή: Φώτης Κουτζαγιώτης (καθηγητής ανώτερων θεωρητικών και διεύθυνσης ΔΩΠ)

Η παραδοσιακή μελωδία γνωστή ως God Rest You Merry, Gentlemen αποτελεί κάλαντα των Χριστουγέννων. Όπως και άλλα χριστουγεννιάτικα τραγούδια, αυτά τα κάλαντα γράφτηκαν ως άμεση αντίδραση στη εκκλησιαστική μουσική του δέκατου πέμπτου αιώνα. Ωστόσο, η παλαιότερη γνωστή δημοσίευση τους σε μια εφημερίδα μεγάλης κυκλοφορίας γύρω στα 1760, με τίτλο "νέα κάλαντα των Χριστουγέννων," υποδηλώνει ότι δημιουργήθηκαν στα μέσα του 18ου αιώνα



Μέρα Χριστουγέννων-Vamos Pastorcitos
Παραδοσιακό Αργεντινής
ορχηστρική προσαρμογή: Φώτης Κουτζαγιώτης (καθηγητής ανώτερων θεωρητικών και διεύθυνσης ΔΩΠ) Βασισμένο στην χριστουγεννιάτικη μελωδία Vamos Pastorcitos έχει έντονο το αργεντίνικο ρυθμικό στοιχείο.



ΣΥΜΦΩΝΟΠΕΤΡΑ (ΣΥΜΦΩΝΙΚΗ ΟΡΧΗΣΤΡΑ ΔΩΠ) και ΜΕΓΑΛΗ ΧΟΡΩΔΙΑ ΔΩΠ
διδασκαλία χορωδίας: Έρη και Ροδούλα Χαρδαλή (καθηγήτριες πιάνου, θεωρητικών και Χορωδίας ΔΩΠ)
διδασκαλία διεύθυνση Ορχήστρας: Φώτης Κουτζαγιώτης (καθηγητής ανώτερων θεωρητικών και διεύθυνσης ΔΩΠ)
διδασκαλία εγχόρδων: Βασίλης Δήμος (καθηγητής βιολιού ΔΩΠ), βοηθός Χρύσα Κουτσαυτάκη (καθηγήτρια ΔΩΠ)

Fum-Fum-Fum
Παραδοσιακό Καταλανίας
Διασκευή-Ενορχήστρωση: Δημήτρης Συκιάς (καθηγητής ανώτερων θεωρητικών και σύνθεσης ΔΩΠ)

Πιστεύεται ότι έχει τις ρίζες του στον 16ο ή 17ο αιώνα. Η λέξη "fum" σημαίνει τον καπνό στα καταλανικά, και αναφέρεται στον καπνό που υψώνεται από μια καμινάδα όπως φαίνεται από μακριά. Μια πηγή, αναφέρει ότι "fum, fum, fum" είναι ηχομιμητική λέξη που μιμείται το θόρυβο από μια κουνιστή κούνια, και ότι οι ρυθμοί προέρχονται από την Sardana, έναν ευγενή χορό που δημιουργήθηκε στην Καταλονία και την Προβηγκία.



Carol of the bells (1916)
Mykola Leontovych (1877-1921)
Διασκευή - Ενορχήστρωση: Δημήτρης Συκιάς (καθηγητής ανώτερων θεωρητικών και σύνθεσης ΔΩΠ)
σολίστ: Μαρία Ρουμάνη - σοπράνο

Η μελωδία δημιουργήθηκε το 1916 από τον συνθέτη της Ουκρανίας M. Leontovych με τον τίτλο "Shchedryk " βασισμένο σε ένα παλιό λαϊκό τραγούδι της Ουκρανίας. Οι αρχικοί στίχοι περιγράφουν το χελιδόνι που πετά στα νοικοκυριά για να προφητεύσει την άφθονη χρονιά που η οικογένεια θα έχει. Ο τίτλος που επιλέχθηκε από τον ρωσσο-αμερικανό μαέστρο Peter Wilhousky (1902-1978) « Carol of the Bells » το 1936 ταυτίζεται με τον παλιό σλάβικο μύθο ότι τα μεσάνυχτα που γεννήθηκε ο Ιησούς όλα τα κουδούνια στη γη άρχισαν να καμπανίζουν από μόνα τους προς τιμήν του . Βασίζεται σε ένα ostinato 4 φθόγγων.



ΜΕΓΑΛΗ ΧΟΡΩΔΙΑ ΔΩΠ
διδασκαλία χορωδίας: Έρη και Ροδούλα Χαρδαλή (καθηγήτριες πιάνου, θεωρητικών και Χορωδίας ΔΩΠ)
διεύθυνση: Φώτης Κουτζαγιώτης (καθηγητής ανώτερων θεωρητικών και διεύθυνσης ΔΩΠ)

Βυζαντινά κάλαντα
προσαρμογή: Γιώργος Χατζημιχελάκης (καθηγητής σύνθεσης, καλλιτεχνικός διευθυντής ΔΩΠ)
Πρόκειται για ένα Χριστουγεννιάτικο “Αλφαβητάρι”. Τα κάλαντα αυτά έχουν 24 στίχους με θεολογικό περιεχόμενο, που ο καθένας τους αρχίζει από ένα γράμμα του αλφαβήτου. Ο Μ. Δραγούμης (Αρχείο Ελληνικής Μουσικής) αναφέρει τουλάχιστον 6 διαφορετικές μελοποιήσεις αυτού του λόγιου ποιήματος σε παλαιούς κώδικες που φτάνουν τον 16ο αιώνα. Το τραγούδι προσαρμόστηκε για 4φωνη χορωδία, με μία προσπάθεια να μην απομακρυνθεί από το αρχικό ύφος του.



ΣΥΜΦΩΝΟΠΕΤΡΑ (ΣΥΜΦΩΝΙΚΗ ΟΡΧΗΣΤΡΑ ΔΩΠ) και ΜΕΓΑΛΗ ΧΟΡΩΔΙΑ ΔΩΠ
διδασκαλία χορωδίας: Έρη και Ροδούλα Χαρδαλή (καθηγήτριες πιάνου, θεωρητικών και Χορωδίας ΔΩΠ)
διδασκαλία διεύθυνση Ορχήστρας: Φώτης Κουτζαγιώτης (καθηγητής ανώτερων θεωρητικών και διεύθυνσης ΔΩΠ)
διδασκαλία εγχόρδων: Βασίλης Δήμος (καθηγητής βιολιού ΔΩΠ)

Βυζαντινά Κάλαντα
Γιώργος Χατζημιχελάκης (καθηγητής σύνθεσης, καλλιτεχνικός διευθυντής ΔΩΠ)

Μια μικρή συμφωνική φαντασία, βασισμένη στα «αργά» Βυζαντινά Κάλαντα κατ’ αλφάβητο, των οποίων η παραδοσιακή μελωδία ανήκει στο έντεχνο είδος του Αργού Στιχηραρίου και προοριζόταν για να τραγουδιέται από έμπειρους ψάλτες.



When a child is born
ALIAS ZACAR
διασκευή ενορχήστρωση: Φώτης Κουτζαγιώτης (καθηγητής ανώτερων θεωρητικών και διεύθυνσης ΔΩΠ)

Δημοφιλές Χριστουγεννιάτικο τραγούδι, βασισμένο στη μελωδία του τραγουδιού Soleado 1972 γραμμένο αρχικά σε στίχους στην ιταλική γλώσσα. Οι στίχοι στην αγγλική γράφτηκαν λίγα χρόνια αργότερα από τον Fred Jay. Παρόλο που οι στίχοι δεν αναφέρονται άμεσα στα Χριστούγεννα, η αναφορά τους στη γέννηση ενός παιδιού, συνέδεσε το τραγούδι αυτό με το εορταστικό κλίμα των Χριστουγέννων.



Ω, Έλατο (O Tannenbaum)
παραδοσιακό γερμανικό τραγούδι
διασκευή ενορχήστρωση: Φώτης Κουτζαγιώτης (καθηγητής ανώτερων θεωρητικών και διεύθυνσης ΔΩΠ)




ΣΥΜΦΩΝΟΠΕΤΡΑ
Flute. Βικτώρια Αθανασοπούλου-Θοδωρής Παπιώτης, Οboe. Ναυσικά Μανωλάτου*, Μαργαρίτα Σούκα, Clarinet. Κώστας Ιωαννίδης*, Γιώργος Βλάχος, Bassoοn. Βασίλης Βλάχος*, Γιάννης Κοτσιαρίδης Trumpets. Αγγελόπουλος Γιάννης, Καρούνης Κώστας, Ηλιόπουλος Στέφανος, Pianoforte. Ερη Χαρδαλή*
Violin I Βασίλης Δήμος*, Γεράσιμος Τσιντιλάκης*, Γιάννης Αντωνόπουλος, Κώστας Λάιος, Μελίνα Ντελίκου, Βασίλης Παπαπαναγιώτου, Χρυσούλα Ηλιοπούλου
Violin II Χρύσα Κουτσαυτάκη*, Μαρία Δημουλά, Αμαλία Σούκα, Μαριλένα Κουράκλη, Αντωνία Παρασκευά, Θεόδωρος Σταθόπουλος, Βασιλική Κονδύλη, Διοΐλη Ισιδώρα
Viola. Νίκος Δεσποτόπουλος*, Λεωνίδας Γρηγορόπουλος (συνεργάτης ΔΩΠ)
V.Celli Ρίτα Στρατηγοπούλου*, Κώστας Αντωνόπουλος, Μιχάλης Γιαβρής
D.Bass. Δημήτρης Καμαριανάκης (διευθυντής Φιλαρμονικής Δήμου Πετρούπολης) * / θερμές ευχαριστίες στον πρώην διευθυντή της Φιλαρμονικής Δήμου Πετρούπολης Ρούσσο Καμαριανάκη για την ευγενική συμμετοχή του ως κοντραμπασίστα, στην ορχήστρα μας.

*καθηγητές ΔΩΠ

επιμέλεια σχολιασμού προγράμματος: Έρη και Ροδούλα Χαρδαλή